To temat ostatniego wykładu dla uczestników Uniwersytetu Trzeciego Wieku, który odbył się w naszej bibliotece w miniony czwartek - 06.02.2025 roku. Ten bardzo interesujący i jakże na czasie temat przedstawiła nam mgr Agnieszka Uchnast, pielęgniarka diabetologiczna z Dąbrowy Górniczej.

Cukrzyca typu II – cicha epidemia naszych czasów i sposoby jej zapobiegania

Cukrzyca typu II jest jednym z najpoważniejszych wyzwań zdrowotnych XXI wieku. Szacuje się, że na świecie choruje na nią kilkaset milionów osób, a liczba ta wciąż rośnie. Jest to choroba metaboliczna, która prowadzi do podwyższonego poziomu cukru we krwi wskutek insulinooporności lub niewystarczającej produkcji insuliny przez trzustkę.

Przyczyny i czynniki ryzyka

Główne przyczyny cukrzycy typu II to przede wszystkim niezdrowy tryb życia, w tym:

  • Nieprawidłowa dieta – spożywanie dużych ilości przetworzonych produktów, cukrów prostych i tłuszczów trans,
  • Brak aktywności fizycznej – siedzący tryb życia prowadzi do zwiększenia masy ciała i insulinooporności,
  • Otyłość – szczególnie otyłość brzuszna jest silnie powiązana z rozwojem choroby,
  • Predyspozycje genetyczne – osoby, których bliscy chorują na cukrzycę, są bardziej narażone,
  • Stres i brak snu – chroniczny stres oraz niedobory snu mogą negatywnie wpływać na gospodarkę cukrową organizmu.

Objawy cukrzycy typu II

Choroba może rozwijać się latami, nie dając wyraźnych objawów. Do najczęstszych symptomów należą:

  • Wzmożone pragnienie i częste oddawanie moczu,
  • Ciągłe uczucie zmęczenia i osłabienia,
  • Problemy skórne, wolne gojenie się ran,
  • Zaburzenia widzenia,
  • Częste infekcje.

Profilaktyka – jak zapobiegać cukrzycy typu II?

Zapobieganie cukrzycy typu II jest możliwe i w dużej mierze zależy od stylu życia. Kluczowe działania obejmują:

1. Zdrowa dieta

  • Ograniczenie spożycia cukru i wysoko przetworzonych produktów,
  • Wprowadzenie do diety warzyw, owoców, pełnoziarnistych produktów, zdrowych tłuszczów i białka,
  • Unikanie napojów słodzonych i fast foodów,
  • Regularne spożywanie posiłków w umiarkowanych porcjach.

2. Aktywność fizyczna

  • Regularne ćwiczenia, takie jak spacery, bieganie, jazda na rowerze czy pływanie,
  • Ćwiczenia siłowe pomagające zwiększyć wrażliwość na insulinę,
  • Aktywność fizyczna minimum 30 minut dziennie, pięć razy w tygodniu.

3. Utrzymanie prawidłowej masy ciała

  • Redukcja nadwagi zmniejsza ryzyko cukrzycy i poprawia ogólną kondycję zdrowotną,
  • Kontrolowanie wskaźnika BMI i obwodu talii.

4. Kontrola stresu i odpowiednia ilość snu

  • Techniki relaksacyjne, medytacja i joga pomagają w obniżeniu poziomu stresu,
  • Wysypianie się (minimum 7–8 godzin dziennie) ma kluczowe znaczenie dla regulacji gospodarki cukrowej organizmu.

5. Regularne badania profilaktyczne

  • Regularne monitorowanie poziomu glukozy we krwi,
  • Badania okresowe, zwłaszcza u osób z grupy ryzyka,
  • Konsultacje z lekarzem w przypadku podejrzenia insulinooporności lub cukrzycy.

Podsumowanie

Cukrzyca typu II to choroba, której można skutecznie zapobiegać poprzez zdrowy tryb życia. Odpowiednia dieta, regularna aktywność fizyczna i kontrola masy ciała to kluczowe elementy profilaktyki. Warto pamiętać, że zdrowe nawyki nie tylko chronią przed cukrzycą, ale również poprawiają ogólną jakość życia i zmniejszają ryzyko innych chorób cywilizacyjnych.